İLİM

ترك النفوس بلا علم ولا ادب
ترك المريض بلا طب ولا آس

Bir İnsanı ilimsiz ve eğitimsiz(edeb’ten mahrum) bırakmak, bir hastayı doktorsuz havasız, ilaçsız yardımsız bırakmak gibidir.
İnsanda hayat neyse İslam’da da ilim öyledir.
Yüce Allah’ın adıyla okumayı emre’den Alâk suresinin iniş sırası bir’dir,
Kalemle yazmaktan bahseden kalem suresinin iniş sırası da iki’dir. Bu da İslam dininin okumaya yazmaya ilme hikmete verdiği değeri göstermesi bakımından çok önemlidir.
Yüce Allah’ın, kendisinden başka ilah olmadığına önce mukaddes Zat’ı’nı,sonra melekleri, üçüncü sırada da ilim sahiplerini şahid göstermesi,Âl-i İmrân suresi 18.Âyet. ilmin ve alimlerin şerefine delil teşkil eder.
Hiç kimse,kendisini hidayete yönlendiren ve rezaletten alıkoyan bir ilmin fazilet’i gibi bir fazilet kazanmamıştır, kişinin de aklı düzgün olmayınca dini de düzgün olmaz.Taberâni.Mu’cem ül Evsat.5/79.
Bir önceki yazımızda kendisinden bahsettiğimiz ve : ilmim arttıkça cahilliğimi daha da anladım diyen İmam-ı
Şafii r.a bu bab’ta şöyle buyuruyor:
Dünyanın Şerefini isteyen ilim tahsil etsin, âhiretin şerefini isteyen ilim tahsil etsin, hem dünya hem de ahireti yani ikisini isteyen yine ilim tahsil etsin.
Bütün ilimler saygın olmakla beraber, kişiye farzı ayın olan ilimler, Kur’an ilimleri, hadis ilmi, fıkıh ilmi,ahlak ilmi gibi ilimler ön sırada kendini gösterir.
Şu noktayı da unutmayalım; imam-ı şafii’nin buyurduğu gibi kişi ne kadar ilim okursa çok şey bilmediği ortaya çıktığına göre kibir ve gurura kapilmamalıdır.
Kişi, ilmi Allah için okumalı okutmalı aktarmalı yazmalı ve imkân dahilinde onunla amel etmelidir.
İlim tahsil eden haddini bilmeli ve ilmiyle insanları küçük görmemelidir.Kişi Şunu da bilmelidir : وفوق كل ذي علم عليم “her ilim sahibinin üstünde daha iyi bilen birisi vardır” Yûsuf suresi 76.Âyet.
Bağdatlı Ruhi’nin şu sözleri hem tasavvufu, hem de ilmi tahsil etmek isteyene yardımcı olur ve dikkatini çeker :
Gör zahidi kim sahibi irşad olayım der.
Dün mektebe vardı bugün üstad olayım der.
Daha dün bir şeyh efendiye gitti tarikata yeni girdi, bugün hemen başkalarını irsâd edeceğim diye kendini şey zanneder,ilim tahsiline yeni başladı kendini alim zannederek başkalarına yön vermeye çalışır. Hele bir olgunlaş, sonra yan, sonra başkalarına Allah’a sığınarak faydalı olmaya çalışıyorsa, bu anlaşılabilir.
Ey her şeyi bilen Yüce Allah, bizleri, haddini bilen, yanında duran, haddi aşmayan ve engin rahmetine mazhar olanlardan eyle.Âmîn.

Ahmet ÖZKAN

18 Şubat 2021 Perşembe